Block time is geen vaste kloktik, maar een eigenschap die voortkomt uit het ontwerp van een blockchain: hoe consensus wordt bereikt en hoe vaak het netwerk bereid is om nieuwe state te finaliseren. Het is een kerninstelling waarmee ontwerpers de balans zoeken tussen snelheid, veiligheid en decentralisatie.
Bij Proof of Work-chains zoals Bitcoin ontstaat block time probabilistisch: miners strijden om een geldige hash te vinden, en de difficulty van het netwerk wordt ongeveer elke twee weken aangepast, zodat blocks in de buurt van het streefdoel van 10 minuten blijven verschijnen, ongeacht de totale hashpower. Daarom kunnen individuele Bitcoin-blocks minuten te vroeg of te laat komen, ook al blijft het langetermijngemiddelde stabiel. Proof-of-Stake-netwerken werken anders: validators krijgen vaste tijdslots toegewezen om blocks voor te stellen, waardoor het meeste toeval wegvalt. Ethereum kent bijvoorbeeld een slot van 12 seconden toe aan een gekozen validator; mist die validator zijn beurt, dan wordt het slot simpelweg overgeslagen in plaats van vertraagd. High-throughput chains zoals Solana gaan nog verder en streven naar slots van ongeveer 400 milliseconden om real-time trading- en gamingtoepassingen te ondersteunen.
- Kortere block times verbeteren doorgaans de gebruikerservaring en de ruwe transactions per second, maar kunnen leiden tot meer verweesde of overgeslagen blocks en meer druk op de netwerkbandbreedte.
- Langere block times verminderen die overhead en kunnen de decentralisatie versterken doordat meer nodes de tijd krijgen om te synchroniseren, ten koste van tragere bevestigingen.
Block time verschilt van finality: dat een block snel binnenkomt, betekent niet dat het onomkeerbaar is, want chains vereisen meestal nog meerdere confirmations voordat een transactie als definitief geldt.